روی خط استوا

یک مثال براتون می زنم در مورد اینکه یک مورخ چه طوری تحقیق می کنه.فرض کنید رسیدید به یک کاروانسرای قدیمی که دیوار نوشته داره.احتمالا حس نوستالژیک شما رو قلقلک میده و از خودتون می پرسید چند سال پیش در چه احوالاتی یک نفر این نوشته رو اینجا ثبت کرده؟

حالا یک محقق تاریخ چه سوالاتی می پرسه:

۱.کاروانسرا مربوط به چه دورانی است؟

۲.شکل خط و جوهر یا ابزار به کار رفته و ادبیات نگارش متن؟

۳.اطلاعاتی در ارتباط با بار کاروان؟

۴.و....

۵.و....


وقتی همه این موارد رو با کمک دانش های باستان شناسی،خط شناسی ،زبان شناسی و سایر علوم مرتبط و پژوهش های پیشینی تاریخ بررسی کرد.به نتایجی از این دست می رسه:

مثلا:

ارتباط تجاری ایران با چین و هند

نوع اقلامی که میان این کشورها مبادله می شده

تاثیر فرهنگ هند و چین بر روی کلمات مردم ایران

میزان دارایی تجار و توانایی خرید

رونق یا کسادی تجارت در فلان دوران تاریخ ایران و...

نکاتی از این دست...

و همه این ها از چند دست نوشته روی دیوار یک کاروانسرای قدیمی حاصل می شه.

بعضا نتایج این تحقیقات منجر می شه به سیاست گذاریهایی از قبیل:احیای دوباره جاده ابریشم.و تصمیمات  کلان در این رابطه در همین دنیای امروز!

و در نهایت خوبه که بدانیم:

۱.یک مورخ روایتگر،محقق و تحلیلگر،ولی یک قاضی نیست.

۲.تنها مطلق مورخ "تغییر"

۳.هیچ نظریه ای در تاریخ بیهوده نیست حتی نظریات منسوخ.آنها یک پیام روشن دارند:شما این راه را امتحان کردید،به دنبال راه تازه ای باشید.

۴.شناخت دلایل و زمینه بروز جنگ ها توسط مورخ با هدف پیشگیری از بروز دوباره اش صورت می گیره.

۵.استفاده از دانش تاریخ ابزاری قدرتمند در سیاست و دیپلماسی میان کشورهاست و همچنین تعیین شیوه و نوع حکومت،به همین خاطر  تاریخ  مادر سیاست 


۶.اگر از منبع متن تاریخی مطمئن نیستیم  بازنشرش نکنیم چرا که معادل نشر اکاذیب 

۷.تغییر دیدگاه یک مورخ در سیر تحقیقاتی اش طبیعی و نشان دهنده  تعهد.آن را به دلایل آشکار و پنهان مرتبط ندانیم.

۸.متعجب نشوید اگر یک تاریخ پژوه تاریخ اسلام با جبهه گیری شما علیه دوران  ایران باستان همراهی نمی کند و در عین حال یک تاریخ پژوه ایران باستان با گرایش های ناسیونالیستی شما.از ذهن هر دو یک چیز می گذرد:او به درستی دنیای تاریخ را نمی شناسد!

۹.تاریخ گذشته تمام پدیده های انسانی است اعم از هنر،ادبیات،جامعه،دین،فرهنگ،علم،اقتصاد،جغرافیا،معماری و...

برای همین دانش تاریخ در زمینه های مختلف حرفی برای گفتن دارد.یک حافظه تمام عیار انسانی!


  • صبا ...

نظرات  (۵)

از دیگر عجایب روزگار مطلق خواهی پیروان همون مد من سواد ندارمه که وقتی میل صاحب اطلاع شدنشون دیگه شدیدا فعال میشه از همون پسر همسایه و دختر خاله و ... یک منبع مطلقا صحیح و شامل تنها حقیقت ناب رو طلب می کنن. انگار از تنوع زوایای دید لی خبر باشن و تمایلی به به کارگیری قدرتی به اسم تجزیه و تحلیل داده ها نداشته باشن
پاسخ:
بله متاسفانه ...:(
حرف دلم رو زدی...
هر چند به قول ناپلئون بناپارت «تاریخ را فاتحان می‌نویسند» اما این وظیفه مورخه که با حفظ بی‌طرفی و وفاداری نسبت به اصل حادثه اون رو روایتش کنه؛ پیرو مثالی که اون روزی گفتم... راستی ای‌میلتو چک کن ;)
پاسخ:
بله همینطوره
خیلی لطف کردید.دست شما دردنکنه:)
  • پاسدار گمنام
  • سلام و ممنون از نوشته های شما
    اگر بتونید کتاب های تاریخی که خوندید با نظر خودتونخلاصه و نقد هم کنید ویا معرفی کنید بد نیست ، ما هم استفاده کنیم.

    یکی از مواردی که امپریالیسم علمی در جهان ، ما را به اون آلوده کرده . حذف تاریخ و هیستوری از علمی هست. گویی همین یک قرن همه چیز کشف شد!!! می دانید چرا؟ چون در گذشته چیزی ندارد که بخواهد بحث کند الا قرون وسطا!
    یعنی جز عالی هیچی نمی تونم بگم.
    پاسخ:
    قربانت؛)
  • آقاگل ‌‌‌‌
  • احسنت به این پست هاتون.
    واقعا دست مریزاد.

    پاسخ:
    خواهش می کنم.امیدوارم مفید باشه:)